пятница, 14 декабря 2018 г.

ЫЫЫДЖЫД КӦЧ


Ті аддзылінныд 177 сантиметра кузьта кӧчӧс? Кӧчӧс, кодысь вот-вот чеччыштас кӧчпи? А менам сусед аддзыліс!


Гожӧмъясыс «Прохладнӧй» карын ёна жарӧсь. Ӧшиньвывса термометр тшӧкыда петкӧдлывліс +44! Луннас петны ывлаӧ кага виччысьысь аньлы вӧлі торйӧн нин сьӧкыд. Та вӧсна гуляйті ёнджыкасӧ рытнас.
Петі тадзи ӧтчыдысь. Ветлӧдлышті керка боктіным визувтысь Малка ю дорті, сэсся, рӧмдігас нин, матыстчи горт дорам, пукси уна патераа керкаӧ пыранінлы воча сулалысь лабич вылӧ. Пемыдкодь нин ывлаын, дерт, он ставсӧ бура аддзы… Либӧ… Аддзан сійӧс, мый збыль вылас весиг оз овлы!
Пукала тадзи еджыда-кельыдгӧрда визя платтьӧнам (дзик серпасвывса кӧчыслӧн кодь), сёрнита мамӧкӧд телепонӧн. Ылісянь кодь нин аддзи кык том аньлысь да ар квайта зонкалысь мыгӧръясныссӧ. Верстьӧяс сёрнитісны ас костаныс, а кага мыйлакӧ мелань ёна видзӧдіс.  Друг зонка кыдзи горӧдіс:
- Мамочки! Ме чайті, тайӧ кӧч! А, вӧлӧмкӧ, морт пукалӧ!
И ме, и ичӧт фантазёрлӧн дамаясыс, и куим сюрс километр сайын ӧшинь дорын связь кыйысь мамӧй нымӧн эг потӧй серамысла. =)

четверг, 13 декабря 2018 г.

ШОКОЛАДКА


Шоколадка… Тайӧ кывсӧ кылігӧн, дерт, медводз дум вылад усьӧ чӧсмасянтор… Овлӧ весиг, мый дулльыд петӧ, и тэ дась нин вузасянінӧ котӧртлыны.))
Нӧшта юрам воӧ, кыдзи гожӧмъяснас менӧ тадзи нимтывлісны верстьӧяс. Ме пыр дӧзмывлі шоколадкаӧн нимтӧм вылӧ. Кор быдми нин сӧмын гӧгӧрвои, мый тайӧ комплимент. ) Вӧлӧмкӧ, верстьӧяслы кажитчӧ гожъялӧм кучик. )
Но шоколадкаяс, вӧлӧмкӧ, ёна нин паськалӧмаӧсь тайӧ олӧмас… )



Колян гожӧмнас менам воча вок Никита пинялӧма дядьӧн шуысьсӧ, квайт арӧса Витюшанымӧс. Зонкалӧн бабыс аддзӧма татшӧм «воспитаниесӧ» да и шуӧма пиыслы, мыйла пӧ кагасӧ тадзи видан, мый бара-й вӧчис. Том дядьлӧн вочакывйыс стӧч: «Тайӧ дзик нин яндысьтӧм! Шуис, мый ветлӧма тётя Нинаӧ шоколадкала!» «Да ӧд Шоколадка – тайӧ тётя Ниналӧн каньыс!» - горӧдӧма Света тьӧт.
Мӧд луннас весьшӧрӧ пинялӧм да шоколадкаясын дзугсьӧм ичӧтик зонка бара мӧдӧдчӧма тётя Нина дорӧ. Аньлӧн кывъяс серти, пукалам пӧ воча, лӧня тшай юам. Ме и юала сылысь:
- Витюша, ты Шоколадку-то видел?
- Нет, - вочавидзӧ кага.
- А где же тогда она? - оз ӧвсьы тётя Нина.
Мый вылӧ зонка зэв збыля вочавидзӧма:
- Я её съел…

пятница, 25 августа 2017 г.

МЕДДОНА КОЗИН



Неважӧн менам ёртъяс ветлӧмаӧсь Сыктывкарын  «Ворошиловский стрелок»  ворсӧм вылӧ. Эз пӧ ёна кажитчы. Налӧн командалы веськалӧма татшӧм юалӧм: «Какой народ считается самым гостеприимным?» Ог тӧд, кыдзи вочавидзисны коми нывъяс, но найӧс ёна шензьӧдӧма да дойдыштӧма весиг быттьӧ, мый колӧма вочавидзны: «Кавказын олысь войтыръяс»…
Ме быдса во нин ола Кавказын. И збыль! Татчӧс йӧзыс восьса сьӧлӧмаӧсь! Но, ме чайта, мый коми войтыр ньӧти оз кольччы «гостеприимство» серти кавказсаысь!
Ми неважӧн воим гортысь, Комиысь…
Ӧні на нюмъяла нимкодьӧйла. Комиясыд оз сӧмын пуктыны пызан вылӧ став медчӧскыдсӧ, медбурсӧ… эмсӧ и абусӧ, мед гӧститӧдны тэнӧ, но и гортад на ыстасны медгоса кусӧксӧ. То чери ваясны чӧсмӧдлыштны ылысь воӧмаясӧс, то йӧв бутуль козьналасны, то вежа ёльысь вайӧм ва, то дзоридзьяс…
Локтім Сёльыбӧ войнас. Сёрӧнджык артмис чеччӧмным. Петі мамӧлӧн жырйӧ, а сэні! Пызан вылын ыджыдсьыс-ыджыд букет маръямоль! Эн скӧрмӧй, абу сійӧ маръямольыс, коді тай Гӧрд небӧгын да «коми дзоридз». Тайӧ клумбаын быдмысь алӧйгӧрд ыджыд шаръяс. Ме неважӧнсянь ёна радейта тайӧ дзоридзьяссӧ (некымын во сайын сӧмын найӧс аслым восьті)… Кор шаръясыс зумыдӧсь, найӧ быттьӧ кутшӧмкӧ мойдса яблӧгъяс, кодъясӧс окота весиг курччыштны.)) Но пӧттӧдз нимкодясьны тайӧ дзоридзьяснас меным мойвиис сӧмын тавося ода кора (май) тӧлысьын выль гортын, лунвылын.) Комиын, кытчӧ гожӧмыс зэв дышиника локтіс, мича пионъяс мыччӧдісны юръяснысӧ сӧмын сора (юль) шӧрын! 
Кытысь татшӧм козиныс? Сійӧс водз асывнас миян ӧдзӧс улӧ пуктӧма мамӧлӧн вӧвлӧм уджъёртыс. Водзынджык сійӧ шуӧма, ме пӧ сэтшӧма кӧсъя Женяястӧ чолӧмавны семья чужӧмӧн… Сёрнитны пӧ мичаа ог куж… Меддонаыс – тайӧ менам дзоридзьяс! Вот и вӧчӧма миян сюрприз… И пышйӧма рам мортыд! )) А дзоридзыс ӧд вӧлі уна… Мамӧ шуӧ: «Ставсӧ кӧ нин козьналіс тіянлы-а…» 
Кыдзи и кужӧмаӧсь быдмыны ыркыд поводдяас. Кӧнкӧ, кӧзяйкаыслӧн муслуннас и пӧткӧдчисны. И сьӧлӧмлы найӧ лоисны ёна-ёна донаӧн... Лунвылын ме налы ёна жӧ радла, но тані пионъясыс быд клумбаын дзордзалісны, эз ӧтчыдысь нимкодьӧдны менӧ и миян туис-вазаысь… А войвылын… Войвылын тайӧ медвиччысьтӧм да меддона козиныс…
P.S.: Аттьӧ ставлы, коді вӧчис миянлысь дженьыдик шойччӧмнымӧс шоныдӧн да нюмаӧн.))

вторник, 2 мая 2017 г.

ОСЕТИЯСА КОМИ, КБР-са ЗЫРЯНОВЪЯС ДА МУКӦДЪЯС




Чужан мусянь ылын олӧм йывсьым тӧдмалӧм бӧрын ӧти морт менсьым шензьӧмӧн юаліс: «Мунін? А кыдзи нӧ коми кыв?»
Кыдзи коми кыв? А ме сійӧс аскӧд босьті, сійӧ пыр мекӧд и меын. Ӧд кыв – тайӧ абу пызан-улӧс либӧ керка, кодӧс он вермы нуны аскӧдыд, абу морт, кодӧс он вермы невӧлитны вуджны выльлаӧ, тайӧ абу радейтана ин, кодӧс оз позь нетшыштны мусьыс… Кыв олӧ миянын, ми сійӧс новлӧдлам аскӧд!
Ог нин сёрнит Кавказын олігӧн коми блогйысьяслӧн конкурсӧ пырӧдчӧм йылысь (гынсапӧгъяс важӧн ме дорын, ыджыд аттьӧ!), кыв сӧвмӧдан лабораторияын зільӧм йылысь…
Муыс бергалӧ… Миян гӧгӧр уна йӧз. И весиг чужан мусянь ёна ылын артмывлӧ сёрнитны мам кывйӧн. Оз сӧмын телепон пыр рӧдвужкӧд да ёртъяскӧд, оз сӧмын коми кыв велӧдысь гортсаяскӧд, но и дзик тӧдтӧм йӧзкӧд…


… 2016-ӧд волӧн бӧръя лунъяс… Владикавказ-Москва поезд.
Ме ёнасьыс-ёна радейта туй. Торйӧн нин мунны поездӧн. Но вагонӧ пуксьытӧдз пыр неуна майшася, а кутшӧм эськӧ лоӧны менам суседъяс…
Кысси ыджыд нопнам колана вагонӧдз, воӧдчи медбӧръя купеӧдз, уси улыс джадж вылӧ да пырысь-пыр триньӧбті мамуклы. Мися, ме поездын, ставыс бур. Сійӧ юаліс, а кутшӧм пӧ суседъясыд. Ме вочавидзи, мый тані дядь да том ань. (Сёрнитігкості ме пытшкӧснам кылі, мый ставӧн ме вылӧ ёна видзӧдӧны. Ме чайті, тайӧ сы вӧсна мый кылісны тӧдтӧм сёрни. А вӧлӧмкӧ!)
Сӧмын ме удиті вочавидзны суседъяс йывсьым, дядьыд шнич комиӧн юалӧ: «Тэ нӧ кытысь лоан?!» Вот ме и шензи… Мися, Удораса!!! А мамӧлы рад гӧлӧсӧн содті: «Коми суседъяс менам!»
И меным, и Визинса Вась дядьлы вӧлі зэв нимкодь сёрнитны чужан мусянь ылын комиӧн. Вӧлӧмкӧ, сійӧ некымын во нин уджалӧ Бесланын, унатор пӧ киӧн вӧча. Со ӧд, зарни киа комиясыд! Шензи, дерт, мися татысь йӧзыс миянӧ мунӧны нажӧвитчыны, а ті мӧдарӧ. Сідз пӧ артмис… Муна пӧ Выль во кежлӧ гортӧ, гӧснеч пыдди нуа осетинъяслысь сыр. Шуис на, мый коми морткӧд Кавказын сійӧ абу на паныдасьлӧма. Юалі, кӧні шаньджыкӧсь йӧзыс. Вочавидзис, мый гортын.)))


... Некыдз эг куж чайтны, мый миян Танюккӧд коми открыткаясным кодлыкӧ вермасны ковмыны Прохладный карын, кӧні ӧні ме ола. А вермас на и тадзи лоны… А ковмисны найӧ менам выль уджвывса веськӧдлысьлы (ӧні ме зіля челядь творчество шӧринын). Сылы пыр лои зэв нимкодь, кор сійӧ тӧдмаліс, мый ме Комиысь. Менам пӧ эм сэтысь зэв бур нывъёрт (а ӧні шуӧ: «Ме нин казялі, Комиысь кӧ, сідзкӧ бур!») Ӧні тайӧ нывъёртыс олӧ Краснодарын, кӧні гӧститіс менам веськӧдлысь тайӧ шойччан лунъяссӧ. Талун асывнас сійӧ ошйысис, мый «Муслун-меддонатор» гижӧда открытка «произвела фурор». ))) Меным, дерт, вӧлі нимкодь!


Нӧшта тані эмӧсь Зыряновъяс, Перминовъяс, Терентьевъяс… Но тайӧ нырвизьсӧ ме эг на туяв...

среда, 19 октября 2016 г.

ВӦЗЪЯ ЭСТАФЕТА!



      Лун дас сайын ӧти нывка корис менӧ гижны кывбур, кодӧн эськӧ позис чолӧмавны сылысь матысса мортсӧ. Час кымынӧн и вӧчи. А зэв на лӧсьыд и артмис. Сэк сёрниті буретш Ӧньӧ Лавкӧд да висьталі лоӧмтор йывсьыс. Сійӧ шуис, мый сылысь тшӧкыда жӧ юасьлӧны, кытысь позьӧ судзӧдны чолӧмалан кывбуръяс, колӧ пӧ найӧс кытчӧкӧ ӧтувтны. Ме шмонитышті: «Небӧгаинӧ!» Гашкӧ, и збыльысь артмас! Да и… Ӧтуввезйын уна позянног: социальнӧй везъясын котыръяс, блогъяс…
     Тӧрыт вӧлі шоныд арся лун. Букыш поводдя дырйи некыдз ог вермы ачымӧс чеччӧдны, а тӧрыт весиг эз будильник, а шондіыс пальӧдіс! Петі ывлаӧ, шалскӧді-муні виж коръясті, и тані… Юрам воис гениальнӧй мӧвп! Мися, вӧзъя коми блогйысьяслы чолӧмалан кывбуръяса эстафета! Кызвыныс миян пӧвстысь филологъяс. Эмӧсь велӧдысьяс и весиг ватага поэт! Налӧн гижӧдъясӧн быд лун нимкодяся! Ме чайта, мый 4 кымын строкаа кывбуртӧ быдӧн миян пиысь вермас гижыштны. 5-6-ӧд классаяслы тай татшӧм гортса уджъяс сетлӧны-а. Тані дзик абу быть пыртны джуджыд образъяс. Йӧзыслы тай кажитчӧ, кор чолӧмалӧмыс кывбур ногӧн. Ӧтуввезйыс тыр, шуам, татшӧм роч кывбурторъяснас. А темаыс (торйӧн нин миян шойччыны-гажӧдчыны радейтысь канмуын) миллион. Содтыштам кӧ ми некымын чолӧмалан коми кывбурӧн талунъя чукӧрас, нӧшта на кыпӧдам ассьыным КПД (коэффициент полезного действия)! ))
       Пырысь-пыр жӧ и воисны юрам чолӧмалан выль кывбурлӧн кывъяс. Артмис нывлы, но ме ог дӧзмы, кодкӧ кӧ чышкас шӧрсьыс семья йылысь 3 строчкасӧ. Сэк позьӧ и зонлы. И оз сӧмын Чужан лун вылӧ, но и, шуам, кутшӧмкӧ вермӧмӧн чолӧмалігӧн. ))

Тэ вӧсна талун юам тшай!
Мед юмов лоӧ тэнад пай,
Мед олӧмыс  тэд вӧлі рай,
А лов вылад пыр шоныд май…
Мед шуда лоӧ верӧс сай,
А челядьыдлӧн – муса ай,
Мед сьывсис «ӧввӧ», «баю-бай»…
Пыр ёртъяс орччӧнӧсь мед дай!
Мед пызан вылад нянь да яй,
А быд кафеын мед wi-fi,
Удж вылад вермӧмъясӧдз кай…
И водзӧ радлун миян вай!

     Эстафета «беддьӧс» сета Алёна Старцева (Тувсовъялы)!